بذل مهریه چیست؟
بذل مهریه در طلاق، به معنای واگذاری مال به شوهر توسط زن به عنوان بخشی از توافق طلاق توافقی خلع یا مبارات است. در این نوع طلاق توافقی، زن توافق میکند که با واگذاری مال به شوهر، از وی طلاق بگیرد.
این مال که به عنوان مهریه اشتهار میشود، میتواند یک مقدار مشخص پول یا مالی باشد که زن به شوهر میدهد.
واقعیت این است که زن پس از بذل مهریه در طلاق توافقی، اگر در زمان عده (مدتی پس از طلاق) باشد، میتواند مهریهای که به شوهر داده است، را بطلبد.
این امر باعث تبدیل طلاق توافقی از حالت بائن به رجعی میشود و شوهر در صورت تمایل میتواند در زمان عده دوباره به همسر خود رجوع کند.
بنابراین، بذل مهریه در طلاق توافقی خلع و مبارات انجام میشود و زن پس از بذل مهریه تا زمان عده، حق دارد مهریه را بخواهد.
طبق ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، تعیین مالکیت مهریه توسط زن در صورت عقد نکاح را برای مهرالمسمی عین معین (به معنای مهریه که مقدار و مشخصات دقیقی دارد) تأیید میکند.
این ماده معنایی دارد که زمانی که مهرالمسمی عین معین است، زن مالک کامل این مهریه میشود، حتی اگر بین زن و شوهر نزدیکی جنسی انجام نشده باشد.
به عبارت دیگر، در صورتی که مهریه به طور دقیق و معین مشخص شده باشد، زن حق مالکیت کامل بر روی این مهریه را دارد و میتواند آن را در هر زمان که خواسته مطالبه کند.
این ماده برای مواردی اعم از نزدیکی جنسی بین زوجین یا عدم نزدیکی جنسی اعمال میشود و با مهرالمسمی عین معین مرتبط است.
این ماده به انواع دیگر مهریهها مانند مهرالمثل یا مهرالمتعه اعمال نمیشود، زیرا در این حالت مشخصات مهریه به شکل دقیق تعیین نشده و مفاد ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی به کار نمیآید.
بر اساس ماده ۱۰۹۲ قانون مدنی، به تعیین استحقاق زن به نصف مهر در صورت عدم نزدیکی جنسی در هنگام طلاق میپردازد.
این ماده بیان میکند که اگر نزدیکی جنسی در هنگام طلاق انجام نشده باشد، زن مستحق نصف مهر خواهد بود.
همچنین، اگر شوهر بیش از نصف مهر را به زن پرداخت کرده باشد، میتواند مبلغ مازاد را از زن پس بگیرد.
این ماده به وضعیتهایی اعم از عدم نزدیکی جنسی و تعداد پرداختهای شوهر مرتبط است و در مورد مهرالمسمی عین معین که در ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی تعیین مالکیت زن بر روی مهر را بررسی میکند، اعمال نمیشود.
این ماده مشخصات مهر را به شکل دقیق تعیین نمیکند و به جای آن به وضعیت زمانی طلاق و پرداختهای انجام شده توجه میکند.
با تماس با گروه وکلای ناب با بهترین وکیل مهریه در تهران مشاوره نمایید.
021-66435446 و 66431347-021 و 09120717639
دادخواست بذل مهریه از طرف مرد
در صورتی که زن و شوهر نزدیکی جنسی نداشته باشند و زوجه تصمیم به بذل مهریه در قبال طلاق بگیرد، تنها نصف مهریه به او تعلق میگیرد.
اما برای اعمال این شرایط، ضرور است که در عقدنامه یا توافقنامه مربوط به طلاق به صراحت ذکر شود که زوجه مهریه استحقاقی را در قبال طلاق خلع بذل مینماید.
اگر در توافقنامه یا عقدنامه به این نحو تعیین نشده و به عنوان مثال ذکر شده باشد که زوجه تمام مهریه را بذل میکند، در صورتی که زن باکره باشد، ممکن است مرد بعد از وقوع طلاق بتواند در دادخواستی بذل طلاق و نصف مهریه را مطالبه کند.
توصیه میشود که در مواردی که این نوع توافقات میخواهید انجام دهید، مشورت حقوقی حرفهای دریافت کنید تا حقوق و تعهدات شما به صورت صحیح و مشروع تعیین گردد و مشکلات در آینده ایجاد نشود.
اختلاف نظر درباره هبه و بذل مهریه در محاکم قضایی
در مورد بذل مهریه و امکان رجوع به آن در دیوانهای قضائی اختلاف نظرهایی وجود دارد، و برخی از رأیها به مشکلات تفسیری و تفاوت در درک مفهومهای حقوقی برمیگردد.
در اینجا به دو نمونه از این اختلاف نظرها اشاره کردهاید:
رأی شعبه ۴۱ دیوان عالی کشور مبنی بر این است که بذل تعدادی سکه به عنوان مهریه به عنوان دین و بر ذمه شوهر است و از مصادیق عقد هبه نیست. بنابراین، این رأی به نظر میرسد که بذل مهریه در این مورد قابل رجوع نباشد.
رأی شعبه ۲۶ دیوان عالی کشور، به نقض رأی شعبه ۴۱ اشاره دارد و مهریه را جزو عقود میداند و میپذیرد که بذل مهریه در قالب هبه قرار گرفته باشد. در این نمونه رأی، مهریه قابل رجوع به نظر میرسد.
به عنوان توجه، موارد حقوقی و قوانین مرتبط با مهریه و رجوع به آن ممکن است در طول زمان تغییر کنند و به قوانین و مقررات محلی مشخصی نیز وابسته باشند.
برای دقت در مورد مهریه و امکان رجوع به آن، توصیه میشود که با یک وکیل متخصص در امور حقوقی مشورت کنید و به مشورت حقوقی معتمدی در این زمینه پیروی کنید.
تبدیل طلاق خلع و مبارات به طلاق رجعی در صورت رجوع به مهریه
در مواردی که زوجه در طلاق خلع یا طلاق مبارات (توافقی) تمام یا بخشی از مهریه را بذل کرده و پس از طلاق در دوران عده به مهریه خود (بذل شده) رجوع کند، طلاق خلع یا طلاق مبارات به طلاق رجعی تبدیل میشود.
این به این معناست که زن و شوهر دوباره به وضعیت زناشویی برگشته و رابطه زناشویی خود را از سر گیرند.
این موضوع معمولاً در قوانین حاکم بر ازدواج و طلاق در کشورهای مختلف تنظیم میشود و باید به مقررات محلی و قوانین اعمالی در هر کشور توجه داشت.
همچنین برای انجام این اقدامات و تبدیل طلاق به طلاق رجعی، ممکن است نیاز به مراجعه به مراجع قضائی و اجرایی داشته باشید.
برای دریافت اطلاعات دقیقتر و مشاوره حقوقی، توصیه میشود که با وکیل مختص در امور حقوقی مشورت کنید.
اذن پدر زوجه برای بذل مهریه
قانوناً برای بذل مهریه از سوی زن، اذن پدر او لازم نیست. این موضوع به تفاوتهای فرهنگی و قوانین محلی بستگی دارد.
در برخی مناطق و فرهنگها، ممکن است دفترخانهها یا مقامات محلی از طرفهای ازدواجی درخواست اذن پدر را شرط ضروری برای ثبت مهریه عادی بدانند.
این امور ممکن است بر اساس سنتها و عادات محلی تعیین شده باشند و اجباری نباشد.
به هر حال، مهمترین نکته این است که در هر مورد، ازدواج و مسائل مالی و حقوقی مرتبط با آن باید بر اساس قوانین و مقررات محلی و ملی کشور مرعی و به مشورت با وکیل یا مشاور حقوقی مختص به تصمیمگیری و اقدامات نهایی بپردازید.
توصیه میشود که در صورت ابهام یا نیاز به مشاوره حقوقی، با یک وکیل متخصص در امور حقوقی مشورت کنید تا در مورد خاص خود راهنمایی حقوقی دریافت کنید.
وکلای با تجربه ما در گروه وکلای ناب با داشتن رزومه ای درخشان و صدها پرونده موفق آماده ارائه مشاوره به عنوان بهترین وکیل خانواده تهران به شما می باشند.
021-66435446 و 66431347-021 و 09120717639
نکته
اگر بذل کل مهر صورت گرفته باشد، پرونده مهریه برای همیشه بسته خواهد شد و از آن پس امکان بازگشت به طلاق رجعی وجود ندارد.
به طور کلی، بذل مهریه به صورت عین معین در قالب هبه انجام میشود و این نوع مهر قابل رجوع نمیباشد، مگر در موارد خاصی که در ماده ۸۰۳ قانون مدنی مشخص شده باشد.
از طرفی، بذل مهر به معنی تنظیم توافقی برای بازگشت به وضعیت ازدواج بعد از طلاق به کمک ازادهای مادی (مانند پرداخت مهر) است و در صورت انجام بذل، امکان بازگشت به وضعیت زناشویی وجود دارد.
بنابراین، برای تغییر از حالت طلاق به زناشویی مجدد، باید بذل مهر (معمولاً به صورت توافق نامه) صورت گیرد و در موارد خاص و با رعایت قوانین مربوطه، ممکن است بذل مهر قابل رجوع باشد.
نکته
ماده ۸۰۵ قانون مدنی به وضوح میگوید که بعد از فوت واهب (کسی که مهر را بذل کرده) یا متهب (کسی که مهر را دریافت کرده)، رجوع به مهریه ممکن نیست.
این بند تعیین میکند که اگر زن مهریه را به شوهر خود بدهد و پس از فوت او بخواهد به مهریه رجوع کند، این امکان وجود ندارد و مهریه به وراث شوهر میرسد یا به طریق دیگر تعیین شده در قوانین مربوطه تقسیم میشود.
این ماده باعث استحکام حقوق و تعهدات در قرارداد نکاح میشود و در صورت بذل مهریه توسط زن و پذیرش آن توسط شوهر، این تعهدات نه تنها برای زن و شوهر بلکه برای وراث و بقیه افراد مرتبط نیز حفظ میشوند.
بذل مهریه و طلاق توافقی
در طلاق توافقی، توافق زن و شوهر در مورد مهریه میتواند بذل کل مهریه، پرداخت بخشی از آن یا حتی عدم پرداخت مهریه را شامل شود.
در واقع، مهریه در طلاق توافقی موضوع توافق زوجین است و به توافق آنها بستگی دارد. طرفین میتوانند در قرارداد طلاق توافق کنند که مهریه باید بذل شود یا نه، و اگر باید بذل شود، مقدار و شرایط پرداخت آن را تعیین کنند.
بنابراین، بذل مهریه در طلاق توافقی الزامی نیست و به توافق و میل طرفین برمیگردد. اگر زوجین توافق کنند که مهریه را بدهند یا دریافت کنند، باید این توافق را در توافقنامه طلاق خود منعکس کنند.
در طلاق توافقی، توافق در امور زندگی مشترک، از جمله مسائل مرتبط با مهریه، توسط خود زوجین صورت میگیرد و دادگاه در این مورد دخالتی ندارد.
این نوع طلاق بر اساس توافق طرفین انجام میشود، و دادگاه فقط نقش اجرایی در مراحل نهایی طلاق دارد تا قرارداد طلاق توافقی را تایید کند.
زوجین در این نوع طلاق اختیار دارند تا مسائل مهم مانند مهریه، نفقه، تقسیم اموال، حضانت فرزندان، و سایر مسائل مالی و اجتماعی را خودشان تعیین کنند.
این نوع طلاق به طرفین امکان میدهد که به توافق مشترک خود و بدون دخالت دادگاه، از یکدیگر جدا شوند.
بنابراین، در طلاق توافقی، توافقات زوجین در ارتباط با مهریه و دیگر جنبههای طلاق بر اساس توافق آنها انجام میشود و دادگاه در این توافقات دخالت معمولی ندارد.
مطالبه مهریه بذل شده در زمان عده
در زمان عده طلاق، زن میتواند مهریه بذل کرده خود را مطالبه کند؛ اما در این صورت، طلاق از حالت بائن به حالت رجعی تبدیل میشود و به مرد امکان رجوع به همسر خود را میدهد.
این موضوع به مفهوم حق انتخابی برای مرد است که میتواند بعد از طلاق و در طول دوره عده، اگر بخواهد، به همسر خود رجوع کند.
گروه وکلای ناب با سالها تجربه در امر حل پرونده های مختلف بذل مهریه آماده ارائه خدمات مشاوره به شما می باشد.




